{"id":771,"date":"2026-08-21T10:28:28","date_gmt":"2026-08-21T08:28:28","guid":{"rendered":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/?p=771"},"modified":"2026-08-21T10:28:28","modified_gmt":"2026-08-21T08:28:28","slug":"kolencentrales-productie-2026-dynamische-stroomprijs","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/kolencentrales-productie-2026-dynamische-stroomprijs\/","title":{"rendered":"Nederlandse kolencentrales draaien hardst in jaren, dynamische avondprijs voelt de gevolgen"},"content":{"rendered":"<p>Nederlandse kolencentrales hebben tot en met 14 augustus 2026 al meer stroom opgewekt dan in heel 2024, meldt Het FD op basis van cijfers uit het Nationaal Energiedashboard. De hoge gasprijs en een sterk gestegen stroomvraag uit Belgi\u00eb maken kolen weer de goedkoopste optie op de dagelijkse groothandelsmarkt. Voor huishoudens met een dynamisch contract betekent dat opnieuw stevige piekprijzen tijdens de avonduren.<\/p>\n<h2>Productie al boven niveau van heel 2024<\/h2>\n<p>De Nederlandse kolencentrales produceerden dit jaar tot half augustus 6,9 terawattuur elektriciteit, aldus het Nationaal Energiedashboard. Dat is even veel als in heel 2024, terwijl de koude herfstmaanden nog moeten beginnen.<\/p>\n<p>In die maanden draaien de centrales normaal juist harder omdat de vraag stijgt en zon en wind minder leveren. De productie ligt daarmee ook op koers om het volume van 2023 en 2025 ruim te overtreffen.<\/p>\n<h2>Kolen weer goedkoper dan gas<\/h2>\n<p>Voor het laatst draaiden de kolencentrales zo hard tijdens de gascrisis van 2022, na de Russische inval in Oekra\u00efne. Toen was gas zo duur dat het goedkoper was om met kolen elektriciteit op te wekken.<\/p>\n<p>Dat is nu opnieuw het geval. De gasprijs op de TTF-markt staat weer rond 60 euro per megawattuur, mede door de oorlog in Iran en de historisch lage Nederlandse gasvoorraad. Ondanks een hogere CO2-heffing op kolen blijven kolen daardoor per megawattuur onder de gasprijs.<\/p>\n<h2>Belgische kerncentrales in onderhoud stuwen vraag op<\/h2>\n<p>Volgens emeritus lector energietransitie Martien Visser van de Hanzehogeschool in Groningen speelt ook de export een grote rol. In <a href=\"https:\/\/nos.nl\/artikel\/2627219-nederlandse-kolencentrales-draaien-weer-volop-veel-stroom-naar-het-buitenland\">NOS-berichtgeving<\/a> wijst hij erop dat in Belgi\u00eb twee grote kerncentrales in onderhoud zijn.<\/p>\n<p>Daardoor moest ons zuiderbuurland de eerste helft van dit jaar veel stroom importeren. Nederland leverde een deel van die stroom, wat de vraag naar Nederlandse productiecapaciteit verder verhoogde.<\/p>\n<h2>Wat het betekent op de day-aheadmarkt<\/h2>\n<p>Op de day-ahead markt bepaalt de duurste centrale die op dat moment nog nodig is de uurprijs. Zolang kolen meer uren maken, blijft die zogenoemde marginale prijs relatief hoog, zeker aan het begin van de avond wanneer de zonneproductie wegvalt en de vraag piekt.<\/p>\n<p>Huishoudens met een dynamisch stroomcontract zien die kostenopbouw direct terug in hun uur- of kwartierprijzen. Verbruik verschuiven naar het middaguur, wanneer zonnepanelen nog op vol vermogen draaien, blijft de meest effectieve manier om het gemiddelde tarief laag te houden. De <a href=\"\/actuele-energie-tarieven\">actuele energietarieven<\/a> laten per uur zien waar de goedkoopste blokken vallen.<\/p>\n<h2>Klimaatbeleid en uitfasering blijven overeind<\/h2>\n<p>De hogere productie botst met het klimaatbeleid. Kolen zijn de meest vervuilende manier om stroom op te wekken en de Nederlandse kolencentrales moeten uiterlijk in 2030 sluiten.<\/p>\n<p>Visser noemt de huidige inzet toch geen puur slecht nieuws. Door met kolen te stoken in plaats van gas bespaart Nederland volgens hem ongeveer 60 miljoen kuub gas per week, wat kan worden gebruikt om de gasvoorraden voor de winter aan te vullen.<\/p>\n<h2>Beeld voor de rest van 2026<\/h2>\n<p>Zolang de Belgische kerncentrales in onderhoud blijven en de gasprijs hoog staat, houden de kolencentrales een significant aandeel in de Nederlandse stroommix. Dat past in een breder patroon van 2026: minder uren met heel lage of negatieve prijzen dan in het voorjaar, en meer duidelijke prijspieken op de momenten dat zon en wind wegvallen. Voor consumenten die dynamische tarieven vergelijken is dat een reden om vooral naar het eigen dag- en weekpatroon te kijken en te bepalen welk deel van het verbruik zich echt laat verschuiven.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nederlandse kolencentrales produceerden in 2026 al meer stroom dan in heel 2024. Hoge gasprijs en export naar Belgi\u00eb houden de dynamische avondprijs hoog.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":770,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-771","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nieuws"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/771","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=771"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/771\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":775,"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/771\/revisions\/775"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/770"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=771"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=771"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eerlijkverbruik.nl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=771"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}